Instemmingsrecht ondernemingsraad bij beloningssysteem

Instemmingsrecht ondernemingsraad bij beloningssysteem

Op 11 november 2003 wees de kantonrechter te Rotterdam erop dat het instemmingrecht van de ondernemingsraad op grond van de wor ziet op de vaststelling, wijziging en intrekking van een beloningssysteem.

Een beloningssysteem is ook een systeem op grond waarvan een werkgever jaarlijks de salarissen van de werknemers indexeert. Wenst een werkgever gedurende een jaar af te zien van toepassing van het salarisindexatiesysteem dan is sprake van een wijziging, dan wel tijdelijke intrekking van het beloningssysteem. Een voorgenomen besluit van de werkgever tot wijziging dan wel tijdelijke intrekking van een beloningssysteem dient de werkgever ter instemming aan de ondernemingsraad voor te leggen.

Feiten

De personeelsgids van de werkgever bepaalt dat de werkgever aan het einde van ieder jaar bekijkt hoeveel financiële ruimte er voor salarisverhogingen is. In 1996 besluit de werkgever in overleg met de ondernemingsraad dat de werkgever uitsluitend de salarissen van werknemers die naar tevredenheid presteren voor het volgende jaar indexeert. De werkgever indexeert gedurende de periode 1996 tot en met 2001 jaarlijks de salarissen van de werknemers.

Eind 2001 bericht de werkgever de werknemers dat hij de salarissen voor 2002 niet zal indexeren. De werkgever erkent dat het weliswaar een trendbreuk met het verleden betreft, maar dat het een eenmalige uitzondering zal zijn. De werkgever stelt dat indien in het daarop volgende jaar wederom afwijking van het beloningssysteem plaatsvindt, hij instemming van de ondernemingsraad zal vragen.

Op 4 januari 2002 roept de ondernemingsraad de nietigheid van het besluit van de werkgever om de salarissen niet te indexeren in. De ondernemingsraad stelt dat het besluit van de werkgever om geen salarisindexatie toe te kennen instemmingsplichtig is. De werkgever stelt dat hij zijn werknemers nooit een aanspraak op een jaarlijkse salarisverhoging conform het prijsindexcijfer heeft toegezegd. Hij acht zich vrij in de vaststelling van de jaarlijkse verhogingen van de salarissen. De ondernemingsraad is het hier niet mee eens en stapt naar de kantonrechter.

Oordeel kantonrechter

De kantonrechter stelt de ondernemingsraad in het gelijk. Allereerst stelt de kantonrechter dat in de notulen van de overlegvergadering van december 1996 het beloningssysteem vastligt.

Ten tweede acht de kantonrechter van belang dat uit een brief van de werkgever blijkt dat tussen 1996 en 2001 jaarlijks slechts enkele werknemers geen salarisverhoging op basis van het prijsindexcijfer ontvingen. De kantonrechter overweegt dat het daarbij kennelijk ging om werknemers die niet naar tevredenheid functioneerden. Het past dan volgens de kantonrechter in het bestaande beloningssysteem dat werknemers die naar tevredenheid functioneren minimaal een salarisverhoging krijgen op basis van het prijsindexcijfer.

Ten derde acht de kantonrechter van belang dat de werkgever zelf stelt dat afwijking van de lijn om de salarissen te indexeren een eenmalige trendbreuk met het verleden is. De kantonrechter oordeelt op grond hiervan dat het besluit van de werkgever een besluit tot wijziging van het beloningssysteem is in de zin van artikel 27 lid 1 sub c Wet op de ondernemingsraden. Een dergelijk voorgenomen besluit dient de werkgever ter instemming aan de ondernemingsraad voor te leggen. Het feit dat het een eenmalig besluit betreft, acht de kantonrechter niet van belang omdat ook een dergelijke afwijking instemmingsplichtig is.

Aantekening

Onder een beloningssysteem, zoals bedoeld in artikel 27 lid 1 sub c Wet op de ondernemingsraden, valt niet de hoogte van de beloning zelf. Bij een beloningssysteem gaat het om de wijze waarop een werkgever beloningen vaststelt. Een voorgenomen besluit van een werkgever tot vaststelling, wijziging of intrekking van een beloningssysteem dient de werkgever ter instemming aan de ondernemingsraad voor te leggen.

Onder de in de lijst van artikel 27 Wet op de ondernemingsraden opgenomen besluiten vallen alleen besluiten van algemene strekking. Een maatregel ten aanzien van een individuele werknemer valt derhalve buiten de reikwijdte van artikel 27 Wet op de ondernemingsraden.

Ook een incidentele regeling voor het gehele personeel valt niet onder artikel 27 Wet op de ondernemingsraden aangezien zo'n regeling algemene strekking mist. De Memorie van Antwoord definieert een beloningssysteem als een systeem waarmee beloningen worden berekend en aan bepaalde functies worden toegekend.

Let op: dit artikel is ingekort. Lees het hele artikel op de Kennisbank OR in de Praktijk.

Lees ook:

beeld: Shutterstock

Or-checklist: vrije dagen en vakantieregelingen

De ondernemingsraad heeft instemmingsrecht bij wijzigingen van de werk- en rusttijdenregeling. Aan een goed besluit gaat ook goed overleg vooraf. Een...

De spelregels van het instemmingsrecht

De spelregels van het instemmingsrecht

Voor regelingen van de ondernemer op het gebied van het sociaal beleid heeft de ondernemingsraad instemmingsrecht. Dat staat in artikel 27 lid 1 van...

Stappenplan instemmingsrecht: zó ga je om met een instemmingsverzoek

Stappenplan instemmingsrecht: zó ga je om met een instemmingsverzoek

Het instemmingsrecht wordt beschouwd als het sterkste recht van een ondernemingsraad. Maar zelfs met het beste gereedschap kunnen brokken worden...

Arend van Dam

Omgaan met instemmingsrecht: Zeggen we ja of nee?

Ja of nee zeggen: menige or worstelt ermee als er een instemmingverzoek op de overlegagenda staat. Een 'ja' kan leiden tot onbegrip van de achterban....

Op naar het nieuwe pensioenstelsel: een stappenplan voor de or

Op naar het nieuwe pensioenstelsel: een stappenplan voor de or

Sinds juli 2023 bevindt de Wet toekomst pensioenen (WTP) zich in een transitiefase. In deze periode moeten werkgevers en werknemers nieuwe afspraken...

Wijziging pensioenregeling, kan dat zomaar?

Wijziging pensioenregeling, kan dat zomaar?

Een aantal (ex)werknemers eist dat de werkgever een ingevoerde wijziging van de pensioenregeling terugdraait. De rechtbank Rotterdam stelt zowel de...

Pixabay

Veiligheidsinstructies, niet zomaar een documentje

Hoe leer je? Voor een snel antwoord op die vraag stel ik mensen vaak deze vraag: 'Als je een nieuwe smartphone hebt gekocht, wat doe je dan? Eerst de...

Pixabay

2,6 miljoen werkenden hebben te maken met pestgedrag

Van alle werkenden in Nederland heeft ruim een kwart (27%) weleens te maken met treiteren, pesten, roddelen, uitlachen of ander vervelend gedrag op...